Hakkımızda

Boğatepe, eski adıyla Zavod, Kars’a yaklaşık bir saat uzaklıkta bulunan bir köydür. Meşhur Kars gravyer peynirinin üretildiği tek yer olmasıyla tanınır. İsviçrelilerin Alplere benzettiği bu köy, peynir üretiminde Türkiye için çok özel bir konuma sahiptir. Türkiye’nin ilk ve tek peynir müzesi de Boğatepe’de yer almaktadır.

93 Harbi sonrasında Malakanlar Ruslar tarafından Kars’a yerleştirilmiş, yaylalık alan olarak Boğatepe Köyü tahsis edilmiştir. Malakanlar, Rus Çarı Deli Petro’nun uygulamalarına karşı çıkan ve Molokanizm’i bir yaşam biçimi olarak benimseyen bir topluluktur. Rusça’da Moloko süt, Molokan ise süt içen anlamına gelir.

Rus inancında süt haftada sadece iki gün tüketilirken, Malakanlara göre süt haftanın her günü içilebilir. Bu anlayış, zamanla “süt isyanı” olarak anılmış ve bu kültürün bir sonucu olarak gravyer peyniri Boğatepe’de hayat bulmuştur.

Malakanlar köyde zavot yani mandıra kurmuş, yerleşim ve üretim giderek artmıştır. 1917 Bolşevik Devrimi’nden sonra Rusların bölgeden çekilmesiyle Malakanlar memleketlerine dönmüş, Boğatepe Köyü ise yeni bir döneme girmiştir.

Kars’ın Türk egemenliğine geçmesiyle köyün yeni halkı, Tiflis’in Borçalı bölgesinden gelen Karapapaklar (Terekemeler) olmuştur. Onlar da Malakanlardan devraldıkları mandıracılık geleneğini sürdürerek Boğatepe’yi süt ve peynir üretiminde bir simge haline getirmiştir.

Cumhuriyet döneminde peynirciliğin bir iş kolu olarak gelişmesiyle köy tamamen üretime odaklanmış, 2005 yılında Türkiye’nin ilk peynir müzesi olan Zavot Eko Müze kurulmuştur.

1940’tan bu yana süregelen üretim, PŞ Mandıra açılımı ile Paşa Şahin dedemizden miras kalmış olup, aynı lezzet ve kalite anlayışıyla bugün de devam etmektedir.